Research indexJournal article
تأثیرپذیری سنایی غزنوی از ادبیات عربی (باتکیهبر دورههای اموی، عباسی و اندلس)
فدوی, جلیلیان, پوری
متن شناسی ادب فارسی23 Sep 2017Open access
NobleIDark:/48914/w1/20260515/15D724AFDOI10.22108/rpll.2017.77333
تأثیرپذیری سنایی غزنوی از ادبیات عربی (باتکیهبر دورههای اموی، عباسی و اندلس)
فدوی, جلیلیان, پوری · متن شناسی ادب فارسی · 2017
NobleIDark:/48914/w1/20260515/15D724AFDOI10.22108/rpll.2017.77333
Abstract
سنایی غزنوی از شاعران بزرگ و برجستۀ قرن پنجم و ششم هجری است. وی در زمانهای میزیست که فرهنگ و ادبیات عرب بر همۀ مناطق تحت تصرف مسلمانان، حاکمیت داشته است. به نظر میرسد دو عامل اساسی، علت تأثیر فرهنگ و شعر عربی بر شعر شاعران قرن پنجم بوده است: الف) آمیزش روزافزون زبان فارسی با واژهها و ترکیبهای عربی؛ ب) اشتیاق و گرایش درونی شاعران به فرهنگ عربی. سنایی در بیشتر قصیدههای خود از واژهها، ترکیبها، عبارتها، ضربالمثلها و نمادهای فرهنگ عربی بهره برده است. این پژوهش بر آن است تا با روش توصیفی ـ تحلیلی و با تمرکز بر مکتب فرانسوی ادبیات تطبیقی، تأثیر فرهنگ عربی دورههای اموی و عباسی و اندلس را بر شعر سنایی بررسی و تحلیل کند. برای رسیدن به این هدف، ابتدا نکاتی دربارۀ تأثیرپذیری سنایی از فرهنگ و شعر عربی در مقدمه بیان شد؛ سپس بازتاب فرهنگ و ادب عربی در دیوان شاعر بررسی و تحلیل گردید. برپایة این پژوهش میتوان دریافت که سنایی ضمن تأثیرپذیری آشکار و پنهان از ادبیات عربی، با هنرمندی تمام، بر این الفاظ و معانی رنگ و لباس تازهای پوشانده است. شاعر بیشترین تأثیر را از دورۀ عباسی و بهویژه ابونواس و متنبی گرفته است.