Research indexJournal article
بازخوانی انتقادی دیدگاه محقق خراسانی(ره) در تجری با تکیه بر نظرات حضرت امام خمینی(ره)
محمدی, زارعی, نظرپور
جستارهای فقهی و اصولی (علمی پژوهشی)21 Dec 2018
NobleIDark:/48914/w1/20260515/1F830B85DOI10.22081/jrj.2018.66145
بازخوانی انتقادی دیدگاه محقق خراسانی(ره) در تجری با تکیه بر نظرات حضرت امام خمینی(ره)
محمدی, زارعی, نظرپور · جستارهای فقهی و اصولی (علمی پژوهشی) · 2018 · Subscription
NobleIDark:/48914/w1/20260515/1F830B85DOI10.22081/jrj.2018.66145
The full text is at the publisher
You can read the abstract here, or open it at the publisher.
Abstract
تجری به معنای مخالفت کردن با حجت شرعی یا عقلی است بدون آنکه مخالفتی با واقع شده باشد. این مسأله از مقولاتی است که بسته به نوع نگاه به آن دارای ماهیت متفاوت میشود؛ اما چون در دانش اصول فقه به آن پرداخته میشود، در حکم آن میان اصولیان اختلاف نظر وجود دارد. در این میان محقق خراسانی قائل به حرمت آن و استحقاق عقاب برای فردی است که این کار را انجام می دهد. وی برای اثبات نظر خود به موارد و ادله ای چند اشاره نموده و به مباحث دخیل در این بحث مانند عدم اختیاری بودن فعل متجری، بررسی اختیاری بودن مقوله اراده یا عدم آن و بررسی قرب و بعد انسان نسبت به ساحت مولا اشاره می کند. در مقابل این دیدگاه، امام خمینی با بررسی دقیق ماهیت تجری، قائل به عدم حرمت و عدم استحقاق عذاب نسبت به متجری است و با این ملاک به نقد دیدگاه های محقق خراسانی پرداخته است. در این نوشتار که به شیوه توصیفی تحلیلی صورت گرفته، ضمن پذیرش فقهی بودن ماهیت تجری، صحت و دقت نظر امام خمینی در موارد مورع نزاع مورد تأیید قرار گرفته است.