Research indexJournal article
تطبیق نظریة جامعه شناسی با ساختار ادبی- اجتماعی رمان های سیمین دانشور
قنبری, جلودار
جستارهای نوین ادبی21 Nov 2016
NobleIDark:/48914/w1/20260515/A58F4DE2DOI10.22067/jls.v49i3.56742
تطبیق نظریة جامعه شناسی با ساختار ادبی- اجتماعی رمان های سیمین دانشور
قنبری, جلودار · جستارهای نوین ادبی · 2016 · Subscription
NobleIDark:/48914/w1/20260515/A58F4DE2DOI10.22067/jls.v49i3.56742
The full text is at the publisher
You can read the abstract here, or open it at the publisher.
Abstract
نقد جامعهشناختی رمان که یکی از انواع پرکاربرد نقد ادبیات داستانی است، بر اساس پیوند میان ساختارهای اجتماعی و ساختار ادبی، قرائتی جامعهشناسانه از متن ادبی ارائه میدهد. این مقاله به روش تطبیقی به بررسی ویژگیهای اجتماعی، کنشهای معنادار فاعلان جمعی، درونمایههای اجتماعی تکرارشونده، شناخت جایگاه طبقاتی نویسنده و بازتاب آن بر پیرنگ و شخصیتهای رمان، ارتباط و تناظر میان ساختار ادبی و ساختار اجتماعی در رمانهای دانشور پرداخته است. زنان آثار دانشور، از هر دو طبقة اجتماع، «اشراف و محروم» و از آدمهای دور و بر خودش انتخاب شدهاند. او در رمانهای متأخر خود، شخصیتهای زن را از میان دانشجویان و قشر دانشگاهی برگزیده است. سووشون سکوی پرتاب نویسنده برای حرکت در مدار واقعگرایی بوده و دانشور خط عزیمت اندیشة زری را از فردگرایی تا جامعهگرایی و از انقیاد تا عصیان ضد روزگار خود و از زنی احساساتی و منفعل تا مرز زنی منطقی و فعال و از عامیانهاندیشی تا پهنة اندیشههای فلسفی و اجتماعی پیگیری کرده است. در نتیجه از دیدگاه جامعهشناسی، عواملی مانند تحولات اجتماعی، انقلاب بیرونی و درونی و ارتباط و تناظر ساختار ادبی و ساختار اجتماعی بر آفرینش و تحول شخصیتهای رمانهای دانشور تأثیری بهسزا داشته است.