Research indexJournal article
تحلیل گفتمان روابط قدرت بین کنشگران در داستانهای تألیف شده برای کودکان ایرانی به زبان فارسی با رویکرد شناختی
خیرآبادی, آقاگلزاده, گلفام and 1 other
مطالعات ادبیات کودک3 Oct 2020
NobleIDark:/48914/w1/20260515/F414626DDOI10.22099/jcls.2020.34136.1713
تحلیل گفتمان روابط قدرت بین کنشگران در داستانهای تألیف شده برای کودکان ایرانی به زبان فارسی با رویکرد شناختی
خیرآبادی, آقاگلزاده, گلفام and 1 other · مطالعات ادبیات کودک · 2020 · Subscription
NobleIDark:/48914/w1/20260515/F414626DDOI10.22099/jcls.2020.34136.1713
The full text is at the publisher
You can read the abstract here, or open it at the publisher.
Abstract
در بیشتر موقعیتهای ارتباطی قدرت کنشگران بر کنشهای زبانی تأثیر میگذارد. روابط قدرت در داستانهای کودکانه نیز مانند هر گفتمان دیگری برقرار است و چگونگی تعاملات شخصیتهای داستانی را تعیین میکند. مساله تحقیق، شناسایی انواع این روابط و اهداف گفتمانی آنها در متون داستانی کودکان است. هدف تحقیق، شناسایی الگوهای ذهنی مرتبط با روابط قدرت است که در تولید این متون ایفای نقش کردهاند. برای دستیابی به این هدف، راهبردهای زبانی متاثر از روابط قدرت بین کنشگران در چارچوب تحلیل گفتمان اجتماعی-شناختی وندایک (2000) و نظریه الگوهای ذهنی تحلیل شده است. روش تحقیق، توصیفی-تحلیلی و شیوه گردآوری دادهها به این گونه بوده که پیکرهای متشکل از صد داستان چاپ شده توسط ناشران کتاب کودکان در گروههای سنی الف، ب و ج، مطالعه شده است. از این پیکره، سی داستان به روش هدفمند انتخاب و روابط قدرت بین شخصیتها تحلیل گردیده است. بر طبق نتایج، کلانساختاری که تولید متون بر مبنای آن شکل گرفته، سلطهگری را همواره محکوم به شکست نشان داده است. به عبارت دیگر، الگوی ذهنی به کار رفته در تولید متون داستانی برای کودکان ایرانی به زبان فارسی از کلیشه روابط قدرت مسطح، همبستگی و برابری بین کنشگران پیروی کرده و روابط فرادست، فرودست را به حاشیه رانده است. این کلیشه دیدگاه اجتماعی فارسیزبانان نسبت به صاحبان قدرت را مینمایاند. برنامهریزان آموزشی، نویسندگان، مترجمان و ویراستاران حوزه کتاب کودکان میتوانند از نتایج این تحقیق استفاده کنند.