Research indexJournal article
Οι μεταχαλκηδόνιοι άγιοι στα αρμένικα συναξάρια:
Apresyan
Aristotle University of Thessaloniki1 Jan 2014Open access
NobleIDark:/48914/w1/20260521/F428FC44DOI10.26262/heal.auth.ir.134383
Οι μεταχαλκηδόνιοι άγιοι στα αρμένικα συναξάρια:
Apresyan · Aristotle University of Thessaloniki · 2014
NobleIDark:/48914/w1/20260521/F428FC44DOI10.26262/heal.auth.ir.134383
Free to read at the publisher
You can read the abstract here, or the full text at the publisher.
Abstract
Στην παρούσα διδακτορική εργασία καταδεικνύεται το γεγονός ότι η Αρμενική Εκκλησία συμπεριέλαβε στα Συναξάριά της βίους αγίων της Ορθόδοξης και της Δυτικής Εκκλησίας που έζησαν μετά τη Σύνοδο της Χαλκηδόνης (451) και το μεγάλο σχίσμα στον κόλπο της μιας και αδιαίρετης Εκκλησίας, οπότε οι Αρχαίες Ανατολικές Εκκλησίες ( Αρμενική, Συριακή και Κοπτική) χωρίστηκαν από την παράδοση της Κωνσταντινουπόλεως και της Ρώμης ακολουθώντας τον δικό τους λειτουργικό και εκκλησιαστικό βίο. Επιπλέον, από την έρευνα ανεκδότων χειρογράφων που πραγματοποιείται στην διδακτορική εργασία αποδεικνύεται ότι οι Αρμένιοι συναξαριστές, που ήταν και κληρικοί, όχι μόνον περιελάμβαναν μεταχαλκηδονίους Αγίους της Ανατολικής και Δυτικής Εκκλησίας στα Συναξάρια τους, αλλά εμπλούτισαν αυτά τα κείμενα με νέα και με ενδιαφέροντα σχόλια. Στην εργασία αναζητείται λύση για τον τρόπο με τον οποίο τα μαρτύρια και τα μαρτυρολόγια αυτών των αγίων συμπεριλήφθηκαν στα Αρμενικά Συναξάρια, εάν ήταν δηλαδή ένα τυχαίο γεγονός ή το αποτέλεσμα συστηματικών και μακροχρόνιων ενεργειών των Πατέρων της Εκκλησίας. Τέλος, ερευνώνται ειδικότερα οι σχέσεις των μαρτυρίων και μαρτυρολογίων των Αρμενικών Συναξαρίων με τα αντίστοιχα των Ελληνικών Συναξαρίων. Η έρευνα ακολουθεί την ιστορικοφιλολογική μέθοδο. Στηρίζεται στη μελέτη ανέκδοτων και εκδεδομένων Ελληνικών και Αρμενικών χειρογράφων και στη σχετική σύγχρονη βιβλιογραφία και διαιρείται σε τέσσερα κεφάλαια. Στο Α’ Κεφάλαιο, με τίτλο Οι πηγές –τα Συναξάρια παρουσιάζεται η εικόνα των Ελληνικών και των Αρμενικών Συναξαριών, καθώς επίσης και η Αρμενική Αγιολογία και η Μαρτυρολογική Γραμματεία από την εποχή των διωγμών μέχρι τον 12ο αιώνα και γίνεται αναφορά για τις συντάξεις των Αρμενικών Συναξαριών. Στο Β’ Κεφάλαιο με τίτλο Οι μεταχαλκηδόνιοι άγιοι στα Αρμενικά Συναξάρια παρουσιάζονται όλες οι ενδείξεις για τους Χαλκηδόνιους αγίους στην Αρμενική Εκκλησία: στο Αρμενικό Λεκτιονάριο, στην Αρμενική εικονογραφία, στην Αρμενική Εκκλησιαστική Γραμματεία κ.α. Κατόπιν καταγράφονται σε πίνακες οι μετα-Χαλκηδόνιοι άγιοι ανά μήνα, οι οποίοι προέρχονται από τη μετάφραση του Συναξαρίου του Ιωσήφ Κωνσταντινουπολίτη. Στο Γ’ Κεφάλαιο με τίτλο Η μελέτη των αγιολογικών κειμένων εξετάζονται λεπτομερώς τα αγιολογικά κείμενα των μετα-Χαλκηδόνιων αγίων, σε δύο μέρη: α) Πρώτη και δεύτερη φάση εντάξεως των αγιολογικών κειμένων στα Αρμενικά Συναξάρια και β) Σύντομα και εκτενή αγιολογικά κείμενα. Στο Δ’ Κεφάλαιο με τίτλο Φιλολογικά προβλήματα και η συμβολή των Αρμενικών Συναξαρίων στην Ελληνική Αγιολογία διερευνούμε τα μεταφραστικά λάθη. Όσο για τη συμβολή των Αρμενικών Συναξαρίων στην Ελληνική και Λατινική Αγιολογία έγκειται σε μία παραλλαγή του Εορτολογίου της Βυζαντινής και Λατινικής Εκκλησίας, που περιέχουν μερικά Αρμενικά Συναξάρια. Η έρευνα των μεταχαλκηδόνιων αγίων στην Αρμενική και Ελληνική Αγιολογία παρουσιάζει ευρύτερο ερευνητικό ενδιαφέρον, ενώ η παρούσα διδακτορική έρευνα σε πρωτογενές υλικό πιθανόν να εγκαινιάζει μια νέα μορφή συγκριτικής αγιολογικής σπουδής.