NobleBlocks

Research indexThesis

Διερεύνηση της επίδρασης των επιστημολογικών πεποιθήσεων και της προϋπάρχουσας γνώσης στον άτυπο συλλογισμό προϋπηρεσιακών εκπαιδευτικών στο πλαίσιο διαχείρισης κοινωνικο-επιστημονικών ζητημάτων

Μπάιτελμαν

The Library of Electronic Cyprus Thematic Organized Collections (LYKYTHOS) (University of Cyprus)1 Oct 2015Open access

NobleIDark:/48914/w1/20261105/6D550C2EDOI10.82357/gnosis/514

Free to read at the publisher

You can read the abstract here, or the full text at the publisher.

Read at the publisher

Abstract

Η παρούσα εργασία αφορά στη διερεύνηση της επίδρασης των επιστημολογικών πεποιθήσεων και της προϋπάρχουσας γνώσης προϋπηρεσιακών εκπαιδευτικών (ΠΕ) δημοτικής εκπαίδευσης στις δεξιότητες άτυπου συλλογισμού τους σε διάφορα κοινωνικο-επιστημονικά ζητήματα (Socioscientific issues - SSI), που αφορούν στις Φυσικές Επιστήμες. Μια επιπλέον επιδίωξη της εργασίας αυτής είναι η ανάπτυξη και η επικύρωση ενός εργαλείου μέτρησης των επιστημολογικών πεποιθήσεων, στην ελληνική γλώσσα, βασισμένο σε υφιστάμενα μοντέλα πολλαπλών διαστάσεων. Ο άτυπος συλλογισμός διερευνήθηκε και αξιολογήθηκε με βάση τη θεωρία της διττής συλλογιστικής διεργασίας (dual-process theory). Ως μέσο για τη μέτρηση και αξιολόγηση του άτυπου συλλογισμού χρησιμοποιήθηκε η δεξιότητα οικοδόμησης επιχειρημάτων, αφενός με αυθόρμητο και αφετέρου με αναστοχαστικό τρόπο σκέψης. Συγκεκριμένα, 243 ΠΕ δημοτικής εκπαίδευσης κλήθηκαν να οικοδομήσουν επιχειρήματα, αντεπιχειρήματα και αντικρούσεις αντεπιχειρημάτων, καθώς και διάφορα είδη επιχειρημάτων (κοινωνικά, ηθικά, επιστημονικά, οικονομικά, οικολογικά) για τρία διαφορετικά SSI-διλήμματα, στο πλαίσιο του άτυπου συλλογισμού τους. Οι επιστημολογικές πεποιθήσεις των ΠΕ αξιολογήθηκαν μέσω ερωτηματολογίων, αφενός με βάση μοντέλα πολλαπλών διαστάσεων και αφετέρου με βάση μοντέλα με αναπτυξιακή προσέγγιση για τις επιστημολογικές πεποιθήσεις. Η προϋπάρχουσα γνώση των ΠΕ μετρήθηκε με βάση ερωτήσεις ανοικτού τύπου και κατασκευή εννοιολογικών χαρτών. Τα αποτελέσματα της έρευνας υποδεικνύουν ότι οι ανεπτυγμένες επιστημολογικές πεποιθήσεις, με ιδιαίτερα ανεπτυγμένες πεποιθήσεις για τη διάσταση Απλότητα της γνώσης, καθώς και η ανεπτυγμένη προϋπάρχουσα γνώση για SSI-διλήμματα συνεισφέρουν θετικά σε στατιστικά σημαντικό επίπεδο στην οικοδόμηση περισσότερων και ποιοτικότερων επιχειρημάτων, αντεπιχειρημάτων, αντικρούσεων αντεπιχειρημάτων, καθώς και ηθικών και επιστημονικών επιχειρημάτων, στο πλαίσιο του άτυπου συλλογισμού (αυθόρμητο και αναλυτικό επίπεδο σκέψης) για SSI. Επιπρόσθετα, τα ερευνητικά δεδομένα υποδεικνύουν ότι η σε βάθος ανεπτυγμένη προϋπάρχουσα γνώση αποτελεί τον καλύτερο δείκτη πρόβλεψης για τον άτυπο συλλογισμό για SSI. Το συγκείμενο των SSI, δυνητικά, προβλέπει θετικά ή αρνητικά, ανάλογα με το θέμα, την οικοδόμηση επιχειρημάτων, κατά τη διαδικασία του άτυπου συλλογισμού. Η συνεισφορά της εργασίας στο ερευνητικό πεδίο της μάθησης και της διδασκαλίας στις Φυσικές Επιστήμες αναλύεται σε τρεις συνιστώσες: Η πρώτη συνεισφορά αφορά στην ενίσχυση πτυχών του θεωρητικού πλαισίου στο οποίο εντάσσεται η εργασία. Συγκεκριμένα, η εργασία αυτή συνεισφέρει στην εννοιολόγηση, μέτρηση και αξιολόγηση των εννοιών άτυπος συλλογισμός και επιστημολογικές πεποιθήσεις, δεδομένου ότι στη βιβλιογραφία υπάρχουν αρκετά κενά και ασάφειες όσον αφορά στα θέματα αυτά. Επίσης, τα ευρήματα που έχουν προκύψει από την επεξεργασία των εμπειρικών δεδομένων της έρευνας προσθέτουν στην υφιστάμενη τεχνογνωσία και εμπλουτίζουν το διαθέσιμο ερευνητικό υπόβαθρο όσον αφορά στους παράγοντες που, δυνητικά, επηρεάζουν και προβλέπουν τον άτυπο συλλογισμό στο πλαίσιο διαχείρισης SSI. Παράλληλα, τα ερευνητικά δεδομένα ενισχύουν την εμπειρική βάση της συζήτησης που αναπτύσσεται στην ερευνητική βιβλιογραφία αναφορικά με την υπάρχουσα σχέση μεταξύ επιστημολογικής επάρκειας, εννοιολογικής κατανόησης και ηθικής ευαισθητοποίησης των ΠΕ. Η δεύτερη συνεισφορά αφορά στην εκπαίδευση ΠΕ. Ειδικότερα, τα αποτελέσματα υποδεικνύουν την ανάγκη για μια συνδυασμένη ανάπτυξη της εννοιολογικής κατανόησης και της επιστημολογικής επάρκειας των ΠΕ για την προώθηση δεξιοτήτων άτυπου συλλογισμού για SSI και δυνητική ενίσχυση της ηθικής ευαισθητοποίησής τους. Η τρίτη συνεισφορά αφορά στη βελτίωση πρακτικών και περιβαλλόντων μάθησης στην εκπαίδευση για τις Φυσικές Επιστήμες, που σχετίζονται με τη συνδυασμένη προώθηση της επιστημολογικής επάρκειας και της εννοιολογικής κατανόησης, με απώτερο σκοπό την ανάπτυξη δεξιοτήτων άτυπου συλλογισμού για SSI.

Discussion

More

Suggest a correction or report