From the research index
The paper comes from the research index. It wasn’t submitted here.
Thesis
Διαχείριση μεγάλου όγκου χειρογράφων σε εκδόσεις μεσαιωνικών κειμένων
Ελπίδα Περδίκη
1 Feb 2026
Διαχείριση μεγάλου όγκου χειρογράφων σε εκδόσεις μεσαιωνικών κειμένων
Ελπίδα Περδίκη · 1 Feb 2026
Abstract
The full text is at the publisher
You can read the abstract here, or open it at the publisher.
Ο Ιωάννης Χρυσόστομος υπήρξε ένας από τους επιδραστικότερους εκκλησιαστικούς ρήτορες του Βυζαντίου. Τα κείμενά του σώζονται σε πολυπληθή χειρόγραφα που αριθμούν συνολικά περί τις 20.000 αντίγραφα. Οι ερευνητές έχουν ήδη διαπιστώσει πως σε μεγάλο μέρος των εξηγητικών του ομιλιών εντοπίζεται το φαινόμενο της διπλής παράδοσης, δηλαδή η διάκριση των πηγών σε αναθεωρημένα και μη χειρόγραφα. Ωστόσο, λόγω του μεγάλου όγκου της χρυσοστομικής χειρόγραφης παράδοσης, μέχρι και στις μέρες μας δεν κατέστη δυνατή μια συστηματική μελέτη αυτών των πηγών, προκειμένου να διαπιστωθεί η έκταση του φαινομένου της διπλής παράδοσης και, κυρίως, προκειμένου να ομαδοποιηθούν τα σωζόμενα χειρόγραφα στις αντίστοιχες οικογένειες με βάση το επίπεδο αναθεώρησής τους. Στη διατριβή αυτή, προτείνεται η αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων αιχμής για την αυτοματοποίηση παραδοσιακών φιλολογικών εργασιών, ιδίως κατά τη διερεύνηση και επεξεργασία μιας μεγάλης χειρόγραφης παράδοσης (big data). Δείγμα από ομιλίες του Ιωάννη Χρυσοστόμου αξιοποιείται ως δοκιμαστική εφαρμογή. Τα κειμενικά δεδομένα εξετάζονται σε δύο πειραματικές φάσεις. Σε πρώτο στάδιο, ε-ελέγχεται μεθοδολογικά η τεχνολογία της αυτόματης ανάκτησης κειμένου από ψηφιοποιημένα χειρόγραφα (Handwritten Text Recognition – HTR). Από τα πειράματα αυτής της δοκιμαστικής φάσης, προτείνεται η βέλτιστη μέθοδος εκπαίδευσης και εφαρμογής μοντέλων HTR μέσω της πλατφόρμας Transkribus. Συμπληρωματικά, ένα πρωτότυπο μοντέλο μεταγραφής βυζαντινών χειρογράφων, που εκπαιδεύτηκε στο πλαίσιο της παρούσας διατριβής, δημοσιεύεται προς όφελος της επιστημονικής κοινότητας. Στη δεύτερη πειραματική φάση, ελέγχεται η περίπτωση της αυτοματοποίησης της αντιπαραβολής των πηγών. Κατόπιν συνεξέτασης των διαθέσιμων τεχνολογικών εργαλείων, προτείνεται η αξιοποίηση της Μηχανικής Μάθησης για την εξόρυξη κειμενικών δεδομένων (data mining). Από τα πειράματα συσταδοποίησης μέσω της βιβλιοθήκης Orange data mining προκύπτουν επιμέρους κλαδογράμματα ομαδοποίησης των γραφών, που επιτρέπουν τη διάκριση των πηγών βάσει του επιπέδου αναθεώρησής τους (διπλή παράδοση). Τέλος, με αφορμή αμφότερα τα αποτελέσματα των δύο φάσεων, αποτιμώνται η αξιοπιστία των εν λόγω αποτελεσμάτων, αλλά και η αναγκαιότητα χρήσης της Τεχνητής Νοημοσύνης –και των ψηφιακών εργαλείων εν γένει– στην παραδοσιακή φιλολογική έρευνα.
Identifiers
- NobleID
- NI7P297W204R576S560
Discussion
Citations
Topics
Details
- Published
- 1 Feb 2026
- Language
- EL