Research indexThesis
Μελέτη και στατιστική ανάλυση στοχαστικών επιδημικών μοντέλων
Βέττα
1 Jan 2025Open access
NobleIDark:/48914/w1/20261105/21F19291DOI10.26215/heal.uoa.12282
Μελέτη και στατιστική ανάλυση στοχαστικών επιδημικών μοντέλων
Βέττα · 2025
NobleIDark:/48914/w1/20261105/21F19291DOI10.26215/heal.uoa.12282
Abstract
Η επιδημιολογία ως κλάδος των Μαθηματικών αναπτύχθηκε τον 20ο αιώνα, παράλληλα με την πρόοδο της τεχνολογίας και των μαθηματικών εννοιών. Η διατύπωση μαθηματικών μοντέλων συνέβαλε καθοριστικά στην εξέλιξη της επιδημιολογίας, προσφέροντας σημαντικά αποτελέσματα. Η συστηματική διερεύνηση των διαθέσιμων μοντέλων για διάφορους ιούς και πληθυσμούς, με διαφορετικά χαρακτηριστικά έχει οδηγήσει σε μία πιο εμβριθή μελέτη των επιδημιών. Η παρούσα μεταπτυχιακή εργασία επικεντρώνεται στη μαθηματική μοντελοποίηση επιδημιών, παρέχοντας μία στατιστική ανάλυση διάφορων στοχαστικών μοντέλων που χρησιμοποιούνται για τη μελέτη της διάδοσης μολυσματικών ασθενειών. Στο πρώτο κεφάλαιο γίνεται μία εισαγωγή στην επιστήμη της επιδημιολογίας, συνοδευόμενη από την ιστορική ανασκόπηση, τις βασικές έννοιες και τις θεμελιώδεις αρχές της μαθηματικής μοντελοποίησης επιδημικών φαινομένων. Το δεύτερο κεφάλαιο εστιάζει στη μαθηματική προσέγγιση των βασικών επιδημικών μοντέλων, SI, SIR και SIS. Εξετάζονται αναλυτικά οι ιδιότητές τους, τόσο σε περιβάλλον χωρίς δημογραφικές μεταβλητές όσο και με τη χρήση δημογραφικών δεδομένων, καταδεικνύοντας τη σημασία της δομής του πληθυσμού στη διάδοση μολυσματικών ασθενειών. Στο τρίτο κεφάλαιο διατυπώνονται τρεις διαφορετικές μέθοδοι για τα στοχαστικά επιδημικά μοντέλα, Μακροβιανές αλυσίδες διακριτού χρόνου (DTMC), Μακροβιανές αλυσίδες συνεχούς χρόνου (CTMC) και Στοχαστικές Διαφορικές Εξισώσεις (SDE). Οι διαδικασίες αυτές διαφέρουν στις υποθέσεις σε σχέση με το χρόνο και την κατάσταση των μεταβλητών. Τέλος, στο τέταρτο κεφάλαιο μελετώνται οι ιδιότητες και η δυναμική εξέλιξη των επιδημικών μοντέλων, εστιάζοντας σε θέματα όπως η πιθανότητα εμφάνισης εστίας, το τελικό μέγεθος μίας επιδημίας και η μέση διάρκειά της. Στη συνέχεια, εξετάζονται τα επιδημικά μοντέλα με μεταβλητό μέγεθος πληθυσμού, παρέχοντας έτσι μία πιο ρεαλιστική προσέγγιση στις συνθήκες που επικρατούν στις πραγματικές επιδημίες. Το κεφάλαιο ολοκληρώνεται με δύο άλλους τύπους επιδημικών μοντέλων, τα μοντέλα διωνυμικής αλυσίδας και διαδικασίες διακλαδώσεων.