Research indexJournal article
Μορφές ριζοσπαστικής δημοκρατίας: Θεωρίες ετεροπολιτικής. Η περίπτωση του κινήματος στον Ασπροπόταμο Τρικάλων
Σκρέτας
Aristotle University of Thessaloniki1 Jan 2026Open access
NobleIDark:/48914/w1/20261105/B87DA4D0DOI10.26262/heal.auth.ir.375812
Μορφές ριζοσπαστικής δημοκρατίας: Θεωρίες ετεροπολιτικής. Η περίπτωση του κινήματος στον Ασπροπόταμο Τρικάλων
Σκρέτας · Aristotle University of Thessaloniki · 2026
NobleIDark:/48914/w1/20261105/B87DA4D0DOI10.26262/heal.auth.ir.375812
Free to read at the publisher
You can read the abstract here, or the full text at the publisher.
Abstract
Σκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας ήταν η διερεύνηση των μορφών ριζοσπαστικής δημοκρατίας μέσα από το θεωρητικό πλαίσιο των ετεροπολιτικών και η μελέτη της εκδήλωσής τους στην περίπτωση του κινήματος στον Ασπροπόταμο Τρικάλων. Εξετάσαμε αρχικά τις βασικές θεωρητικές προσεγγίσεις της ετεροπολιτικής, όπως αυτές αναπτύσσονται στο έργο των Richard Day, Chris Dixon, Ghassan Hage, Romand Coles και Gibson-Graham, δίνοντας έμφαση στην κριτική τους απέναντι στις ηγεμονικές και κρατοκεντρικές αντιλήψεις της επίσημης πολιτικής. Στη συνέχεια, παρουσιάσαμε τα βασικά χαρακτηριστικά των ετεροπολιτικών πρακτικών, όπως η αυτοοργάνωση, η ανοιχτότητα, η οριζοντιότητα, η προεικονιστική πολιτική και ο κοινωνικός πειραματισμός. Ακολούθως, εξετάσαμε εμπειρικά την περίπτωση του κινήματος στον Ασπροπόταμο Τρικάλων, εστιάζοντας στη μετάβαση από τις πρώτες άτυπες κινητοποιήσεις του #save_aspropotamos στη θεσμοποίηση της συλλογικής δράσης μέσω της ίδρυσης του Συλλόγου «Ζωντανός Ασπροπόταμος». Αναλύσαμε τις πρακτικές σύγκρουσης, τεκμηρίωσης, δικτύωσης, προεικόνισης και οράματος που ανέπτυξε το κίνημα, καθώς και τον τρόπο με τον οποίο αυτές συμβάλλουν στην ενδυνάμωση αποκεντρωμένων περιοχών απέναντι σε συνθήκες δημογραφικής συρρίκνωσης και οικονομικής εγκατάλειψης. Η έρευνα βασίστηκε σε εθνογραφική μεθοδολογία, αξιοποιώντας ανώνυμες ημιδομημένες συνεντεύξεις, συμμετοχική παρατήρηση και αρχειακό υλικό, προκειμένου να αποδοθεί τόσο η βιωμένη εμπειρία των δρώντων υποκειμένων όσο και η ιστορική εξέλιξη του κινήματος. Διαπιστώθηκε ότι η περίπτωση του Ασπροποτάμου συνιστά ένα δυναμικό παράδειγμα ετεροπολιτικής πρακτικής, όπου αναδύονται μορφές αυτοοργάνωσης, συλλογικής φροντίδας των κοινών και συμμετοχικής δημοκρατίας, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση εναλλακτικών προτύπων ανάπτυξης και κοινωνικής οργάνωσης.