Research indexJournal article
Περιφερειακή άνιση ανάπτυξη, πολιτικές συνοχής και αποτελέσματα: περίπτωση περιφέρειας Αττικής και περιφέρειας Βορείου Αιγαίου
Κατωτριάτης
Institutional Repository Hellanicus2 Feb 2023Open access
NobleIDark:/48914/w1/20261105/A95D9938DOI10.26215/heal.uoa.12373
Περιφερειακή άνιση ανάπτυξη, πολιτικές συνοχής και αποτελέσματα: περίπτωση περιφέρειας Αττικής και περιφέρειας Βορείου Αιγαίου
Κατωτριάτης · Institutional Repository Hellanicus · 2023
NobleIDark:/48914/w1/20261105/A95D9938DOI10.26215/heal.uoa.12373
Abstract
Κοιτάζοντας τον χάρτη της Ελλάδας βλέπουμε μια χώρα με νησιωτικό χαρακτήρα και ορεινούς όγκους που είναι πολύ πιθανό να κάνει τη διοίκηση της δύσκολο έργο. Πράγματι για τη διοίκηση της ο χωρισμός σε περιφέρειες NUTs 2 έλαβε ως συνιστώσα αυτές τις γεωγραφικές ιδιοτροπίες. Και έτσι έχουμε 13 περιφέρειες οι οποίες ξεχωρίζουν η καθεμία για το δικό της λόγο. Τα μετρήσιμα στοιχεία τους διαφέρουν και παρουσιάζουν ανισότητες τις οποίες θα δούμε σε αυτή τη διπλωματική όπως θα διαπιστώσουμε και ότι διαχρονικά οι όποιες διαφορές επιμένουν. Στον οικονομικό χώρο κυριαρχεί η παρουσία της μητροπολιτικής περιοχής της Αθήνας που εντάσσεται στην Περιφέρεια Αττικής αλλά λειτουργικά εκτείνεται πέρα από τα σύνορά της, αγκαλιάζοντας ομάδες σημαντικής βιομηχανικής δραστηριότητας που βρίσκονται σε μικρή απόσταση στις γειτονικές περιοχές. Αν και η περιφέρεια της Αττικής έχει κατά κεφαλήν ΑΕΠ σχεδόν διπλάσιο από αυτό της πιο αδύναμης περιφέρειας της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, οι ανισότητες στην ανάπτυξη δεν σχετίζονται τόσο με αυτό καθ' αυτό το αναπτυξιακό χάσμα, αλλά με το γεγονός ότι η μητροπολιτική περιφέρεια της Αττικής συγκεντρώνει σχεδόν το ήμισυ της οικονομικής δραστηριότητας της χώρας. Ένας συνδυασμός οικονομίας συσσώρευσης, μεγέθους αγοράς και κεφαλαιακής κατάστασης (όλες οι διοικητικές λειτουργίες υψηλού επιπέδου και το 50% των δημοσίων υπαλλήλων βρίσκονται στην Αθήνα) ασκεί ισχυρές ελκτικές δυνάμεις στην υπόλοιπη χώρα και δεν αφήνει αρκετό περιθώριο ανάπτυξης στις μικρότερες περιφέρειες. Οι περισσότερες περιφέρειες με εξαίρεση την Αττική έχουν κατά κεφαλήν ΑΕΠ πολύ χαμηλό σε σύγκριση με τον μέσο όρο της ΕΕ. Παρόμοιες ανισότητες υπάρχουν ως προς την ικανότητα καινοτομίας των περιφερειών, που μετράται με τον δείκτη περιφερειακής καινοτομίας (RIS).