Research indexThesis
Διερεύνηση της διασύνδεσης ανάμεσα στην εννοιολογική κατανόηση των φυσικών επιστημών και στην κατανόηση για τη φύση της επιστήμης
Χαραλάμπους
Gnosis1 May 2019Open access
NobleIDark:/48914/w1/20261105/AE992C8BDOI10.82357/gnosis/502
Διερεύνηση της διασύνδεσης ανάμεσα στην εννοιολογική κατανόηση των φυσικών επιστημών και στην κατανόηση για τη φύση της επιστήμης
Χαραλάμπους · Gnosis · 2019
NobleIDark:/48914/w1/20261105/AE992C8BDOI10.82357/gnosis/502
Free to read at the publisher
You can read the abstract here, or the full text at the publisher.
Abstract
Έναυσμα για την υλοποίηση της έρευνας αποτέλεσε το θεωρητικό επιχείρημα των Driver, Leach, Millar & Scott (1996), οι οποίοι αναφερόμενοι στη σημαντικότητα της διδασκαλίας στοιχείων της Φύσης της Επιστήμης, επικαλέστηκαν τη συνεισφορά τέτοιας μάθησης, στη βελτίωση της εννοιολογικής κατανόησης των μανθανόντων. Μέσα από τη συστηματική επισκόπηση της βιβλιογραφίας, μέσω της βάση δεδομένων SCOPUS και της χρήσης συγκεκριμένων λέξεων κλειδιών, οδηγηθήκαμε στο συμπέρασμα ότι υπάρχει περιορισμένος αριθμός ερευνητικών προσπαθειών, που διερεύνησαν την πιθανή διασύνδεση της κατανόησης της Φύσης της Επιστήμης και των εννοιών της Φυσικής (Ν=7). Επιπλέον, μέσα από την προσεκτική μελέτη των εν λόγω ερευνών, φάνηκε ότι υπάρχουν συγκρουόμενα ευρήματα. Έτσι, λόγω της μη ξεκάθαρης εικόνας για τη διασύνδεση δύο θεμελιωδών παραμέτρων της μάθησης στις Φυσικές Επιστήμες, θεωρήθηκε αναγκαία η υλοποίηση μιας έρευνας, η οποία να επικεντρώνεται στη συγκεκριμένη διερεύνηση. Μια πιθανή ερμηνεία για την ύπαρξη αντιφατικών δεδομένων στη βιβλιογραφία, είναι ο διαφορετικός τρόπος ορισμού και αξιολόγησης της εννοιολογικής κατανόησης, σε κάθε περίπτωση. Στο πλαίσιο της παρούσας έρευνας υιοθετείται ένας εναλλακτικός ορισμός, σύμφωνα με τον οποίο η εννοιολογική κατανόηση αποτελείται από δύο διαστάσεις: α. την ικανότητα εφαρμογής εννοιών κατά την ανάλυση καινούριων φυσικών συστημάτων, και β. την κατανόηση των επιστημολογικών διαστάσεων των συγκεκριμένων εννοιών (Papadouris & Constantinou, 2017).Η παρούσα έρευνα περιλαμβάνει δύο επιμέρους μελέτες, οι οποίες έχουν διαφορετικό μεθοδολογικό σχεδιασμό και επικεντρώνονται στην απάντηση συνολικά έξι ερευνητικών ερωτημάτων. Ειδικότερα, στόχος της πρώτης μελέτης ήταν η διερεύνηση της διασύνδεσης ανάμεσα στην κατανόηση για τη Φύση της Επιστήμης και στην ικανότητα των φοιτητών να εφαρμόζουν έννοιες σχετικές με τον μαγνητισμό σε άγνωστα συστήματα (εννοιολογική κατανόηση – 1η διάσταση), αλλά και η σύγκριση της αποτελεσματικότητας δύο διαφορετικών τρόπων ενσωμάτωσης στοιχείων της Φύσης της Επιστήμης, στο πλαίσιο της διδακτικής επεξεργασίας κάποιου εννοιολογικού περιεχομένου: α. ταυτόχρονη διδασκαλία και β. παράλληλη - ανεξάρτητη διδασκαλία. Για τη διερεύνηση των ερευνητικών ερωτημάτων, οι συμμετέχοντες (προπτυχιακοί φοιτητές, Ν = 40) χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες: την ομάδα ελέγχου (διδασκαλία μαγνητισμού) και δύο πειραματικές ομάδες (διδασκαλία μαγνητισμού και φύσης της επιστήμης). Η διαφορά ανάμεσα στις πειραματικές ομάδες εστιαζόταν στον τρόπο ενσωμάτωσης των δραστηριοτήτων για τη Φύση της Επιστήμης στο πλαίσιο επεξεργασίας του μαγνητισμού. Τα αποτελέσματα που προέκυψαν δεν στηρίζουν την υπόθεση για άμεση διασύνδεση της Φύσης της Επιστήμης και της εννοιολογικής κατανόησης (1η διάσταση). Μέσα από την ανάλυση διαφαίνεται ότι οι δύο προσεγγίσεις διδασκαλίας της Φύσης της Επιστήμης, είναι εξίσου αποτελεσματικές στην καλλιέργεια επιστημολογικής επάρκειας. Τα ερευνητικά ερωτήματα της δεύτερης μελέτης, αφορούσαν στη διερεύνηση του κατά πόσο η κατανόηση των επιστημολογικών διαστάσεων του μαγνητισμού προκύπτει αυτόματα κατά τη διδασκαλία της Φύσης της Επιστήμης, και στη μελέτη του αν η κατανόηση τέτοιου είδους στοιχείων ενισχύει την κατανόηση για τη Φύση της Επιστήμης, αλλά και την ικανότητα εφαρμογής εννοιών σχετικών με τον μαγνητισμό σε άγνωστα συστήματα. Σε αυτή την περίπτωση, οι συμμετέχοντες (προπτυχιακοί φοιτητές, Ν = 33) χωρίστηκαν σε δύο ομάδες: την ομάδα ελέγχου (διδασκαλία μαγνητισμού και φύσης της επιστήμης) και την πειραματική ομάδα (διδασκαλία μαγνητισμού, φύσης της επιστήμης και επιστημολογικών διαστάσεων μαγνητισμού). Οι συμμετέχοντες στη δεύτερη μελέτη δεν είχαν συμμετάσχει στην πρώτη μελέτη. Τα ευρήματα της έρευνας υπέδειξαν ότι η κατανόηση των επιστημολογικών διαστάσεων του μαγνητισμού δεν προκύπτει αυθόρμητα. Επιπρόσθετα, δεν εντοπίστηκε οποιαδήποτε σχέση ανάμεσα στην κατανόηση τέτοιου είδους στοιχείων με την κατανόηση της Φύσης της Επιστήμης και την ικανότητα εφαρμογής εννοιών σε άγνωστα συστήματα.