NobleBlocks

Research indexThesis

การออกแบบเฟอรนเจอรเพอพหสายพนธสำหรบพอกเกตปารคในเมอง

วรสรธร

1 Jan 2025

DOI10.58837/chula.the.2025.988

Paywalled

The full text is at the publisher

You can read the abstract here, or open it at the publisher.

Read at the publisher

Abstract

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัญหา รูปแบบ และข้อจำกัดของการออกแบบเฟอร์นิเจอร์ในพื้นที่พ็อกเกตปาร์ค 2) สังเคราะห์เกณฑ์การออกแบบ (Design Criteria) สำหรับเฟอร์นิเจอร์สาธารณะด้วยแนวคิดการออกแบบเพื่อพหุสายพันธุ์ (Multi-species Design) และ 3) ออกแบบและประเมินผลต้นแบบเฟอร์นิเจอร์เพื่อพหุสายพันธุ์สำหรับพ็อกเกตปาร์คในเมือง การศึกษาใช้การวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) ผ่านกระบวนการวิจัยเพื่อการออกแบบ (Research through Design) ตามกรอบกระบวนการออกแบบเพชรคู่ (Double Diamond Design Process) รวบรวมข้อมูลจากการวิเคราะห์กรณีศึกษาทั่วโลก 100 ภาพ สำรวจภาคสนามโครงการสวน 15 นาทีในกรุงเทพมหานคร 40 แห่ง สัมภาษณ์เชิงลึกผู้เชี่ยวชาญ 4 กลุ่ม (ด้านการออกแบบ พฤกษศาสตร์ สัตววิทยา และผู้ดูแลสวน) รวมถึงทดลองนำร่องด้านพฤติกรรมสัตว์และการ ยึดเกาะของพืชเป้าหมายผลการวิจัยพบว่า เฟอร์นิเจอร์สาธารณะในปัจจุบันมักออกแบบโดยยึดมนุษย์เป็นศูนย์กลาง (Human-centric) ทำให้เกิดความไม่ลงรอยกันกับสิ่งมีชีวิตอื่น นำไปสู่การกีดกันสัตว์เมืองโดยไม่ตั้งใจ หรือเกิดนวัตกรรมท้องถิ่นที่ขาดมาตรฐาน งานวิจัยจึงสังเคราะห์ข้อกำหนดการออกแบบเฟอร์นิเจอร์พหุสายพันธุ์เชิงบูรณาการ 4 มิติ ได้แก่ 1) มิติกายภาพและการรับรู้ เน้นแบ่งโซนสร้างระยะปลอดภัยให้สัตว์เมือง 2) มิติวัสดุและการบำรุงรักษา เน้นโครงสร้างที่ผลิตและปรับใช้ได้ง่าย ทำความสะอาดสะดวก และรองรับการปลูกพืชทั้งลงดินและกระถาง 3) มิติสุนทรียภาพและบริบท เน้นรูปทรงผสานพุ่มใบพืชไม้เลื้อยท้องถิ่นเป็นส่วนหนึ่งของร่มเงา และ 4) มิติสังคมและพฤติกรรม เน้นจัดวางเพื่อส่งเสริมปฏิสัมพันธ์ทางสังคม ควบคู่กับการสร้างพื้นที่ปลอดภัยให้สัตว์เป้าหมายตามแนวคิดการออกแบบที่นับรวม (Inclusive Design) โดยกำหนดสายพันธุ์เป้าหมายหลักคือ กระรอกหลากสี นกกางเขนบ้าน และพืชไม้เลื้อย องค์ความรู้และเกณฑ์ที่สังเคราะห์ได้ถูกนำไปสร้างสรรค์เป็นต้นแบบเฟอร์นิเจอร์ ผลการประเมินการใช้งานจริงพบว่า ต้นแบบสามารถกระตุ้นปฏิสัมพันธ์ของมนุษย์และสกัดกั้นการนอนยาวได้สำเร็จ ควบคู่ไปกับการทำหน้าที่เป็นสถานีหาอาหารที่ปลอดภัยสำหรับสัตว์เป้าหมาย และเป็นโครงสร้างยึดเกาะให้พืชเจริญเติบโต เพื่อเป็นทางเลือกในการสร้างสภาพแวดล้อมที่เกื้อกูลต่อการอยู่ร่วมกัน (Co-habitation) อย่างยั่งยืนระหว่างมนุษย์ พืช และสัตว์ในระบบนิเวศเมือง

Discussion

More

Suggest a correction or report