Research indexThesis
ผลของอนลนและสารลดแรงตงผวตอการเกดโฟมในชานมถวเหลอง
มีสัตย์
1 Jan 2025
ผลของอนลนและสารลดแรงตงผวตอการเกดโฟมในชานมถวเหลอง
มีสัตย์ · 2025 · Subscription
The full text is at the publisher
You can read the abstract here, or open it at the publisher.
Abstract
โฟมหรือฟองอากาศในเครื่องดื่มมีผลต่อคุณภาพทางประสาทสัมผัสทั้งด้านลักษณะเนื้อสัมผัสรวมถึงด้านกลิ่นรส ชาชักเป็นตัวอย่างของเครื่องดื่มชานมที่มีเอกลักษณ์ด้วยคุณสมบัติของโฟม เพื่อให้เกิดโฟม นอกจากใส่น้ำนมวัวแล้ว อาจใส่ครีม น้ำตาล หรือนมข้นหวานในปริมาณสูง ส่งผลต่อปัญหาทางด้านโภชนาการ นอกจากนี้ยังมีผู้ที่มีปัญหาการย่อย แลกโทสบกพร่อง (Lactose intolerance) จากน้ำนมวัวอยู่มาก น้ำนมถั่วเหลืองจึงเป็นทางเลือกที่น่าสนใจสำหรับการพัฒนาเครื่องดื่มชานมจากพืช แต่เนื่องจากโปรตีนถั่วเหลืองมีปริมาณและสมบัติเชิงหน้าที่ที่แตกต่างจากโปรตีนนมวัว ซึ่งส่งผลต่อการเกิดและความคงตัวของโฟม จึงมีการพัฒนาเครื่องดื่มชาสำหรับเขย่าจากนมถั่วเหลือง โดยปรับปริมาณโปรตีนและเสริมใยอาหาร เพื่อปรับปรุงสมบัติโฟมและเพิ่มคุณค่าทางโภชนาการ ดังนั้นงานวิจัยนี้จึงได้ศึกษาอินูลิน 2 ประเภทคือ สายสั้น (10 DP) และสายยาว (23 DP) ใน 2 ระดับความเข้มข้นของสารละลายคือ 3 และ 5 %W/W และศึกษาการเติมสารลดแรงตึงผิวชนิดที่เหมาะสมที่ช่วยในการเกิดฟองและความเสถียรของฟอง คือ เลซิติน 2 ระดับ (0.1 และ 0.3 %W/W) และซาโปนินจากต้นควิลลาจา (Quillaja saponin) 3 ระดับคือ 0.01, 0.02 และ 0.04 %W/W และศึกษาผลจากปัจจัยเชิงกลได้แก่ วิธีการสร้างฟอง 2 วิธีคือ ปั่นด้วยเครื่องฮอโมจีไนซ์ที่ 18000 rpm 2 นาที และใช้เครื่องเขย่า 30 วินาที ที่อุณหภูมิ 2 ระดับ คือ 4-5 และ 30 องศาเซลเซียส จากผลการทดลองพบว่าวิธีการสร้างฟองและอุณหภูมิยังมีผลอย่างสำคัญ โดยการใช้เครื่องฮอโมจีไนซ์ให้ค่าการเกิดฟองสูงกว่าเครื่องเขย่าอย่างสม่ำเสมอเนื่องจากให้แรงเฉือนสูงและทำให้เกิดการกระจายตัวของอากาศเป็นฟองขนาดเล็กจำนวนมาก ขณะที่อุณหภูมิต่ำช่วยให้โฟมเสถียรมากขึ้น จากการเพิ่มความหนืดของวัฏภาคของเหลวและชะลอกลไกการยุบตัวของฟอง ในส่วนของอินูลิน ซึ่งทำหน้าที่เป็นใยอาหารพรีไบโอติก พบว่าการเติมอินูลินช่วยเพิ่มความหนืดของระบบ โดยอินูลินสายยาวให้ค่าความหนืดสูงกว่าอินูลินสายสั้นที่ระดับความเข้มข้นเดียวกัน เนื่องจากสายโซ่ที่ยาวกว่าสามารถกักเก็บน้ำ เกิดโครงสร้างภายในวัฏภาคของเหลวแต่ผลต่อการเกิดโฟมยังคงจำกัดเนื่องจากอินูลินไม่ได้เป็นสารลดแรงตึงผิวโดยตรง จึงไม่สามารถดูดซับที่ผิวอากาศ–น้ำและสร้างฟิล์มรอบโฟม ในส่วนของสารลดแรงตึงผิว พบว่า เลซิตินช่วยเพิ่มความหนืดของระบบได้เล็กน้อย แต่ให้ผลต่อสมบัติการเกิดโฟมไม่เด่นชัด ขณะที่ซาโปนินแสดงประสิทธิภาพในการ ช่วยเพิ่มความละเอียดและความคงทนของฟองได้อย่างชัดเจน โดยแทบไม่เปลี่ยนความหนืดของระบบ ผลการทดสอบการยอมรับทางประสาทสัมผัส แสดงว่าสูตรชานมถั่วเหลืองเสริมใยอาหารสำหรับการเขย่าได้รับคะแนนความชอบสูงกว่าสูตรชานมถั่วเหลืองควบคุมในทุกคุณลักษณะ และมีแนวโน้มเข้าใกล้สูตรชานมวัวมากขึ้น โดยเฉพาะด้านลักษณะโฟม เนื้อสัมผัสในปาก รสชาติ และความชอบโดยรวม อีกทั้งผู้ทดสอบให้คะแนนความน่าสนใจของผลิตภัณฑ์อยู่ในระดับสูง จากที่กล่าวมาการใช้สารทั้งสองร่วมกันจึงเป็นแนวทางที่เหมาะสมในการพัฒนาชานมถั่วเหลืองพร้อมเขย่าให้มีทั้งคุณค่าทางโภชนาการ เนื้อสัมผัสที่ดี และคุณภาพฟองที่ใกล้เคียงผลิตภัณฑ์นมมากขึ้น