Research indexJournal article
Μελέτη της κατακόρυφης κατανομής ραδιονουκλιδίων και ανθρωπογενών μικροσωματιδίων σε θαλάσσιο ίζημα από τη λεκάνη της Λήμνου
Kousidou
Institutional Repository Hellanicus1 Mar 2023Open access
NobleIDark:/48914/w1/20261105/4552D7DFDOI10.26215/heal.uoa.12452
Μελέτη της κατακόρυφης κατανομής ραδιονουκλιδίων και ανθρωπογενών μικροσωματιδίων σε θαλάσσιο ίζημα από τη λεκάνη της Λήμνου
Kousidou · Institutional Repository Hellanicus · 2023
NobleIDark:/48914/w1/20261105/4552D7DFDOI10.26215/heal.uoa.12452
Abstract
Το θαλάσσιο περιβάλλον έχει υποστεί ουσιώδεις αλλαγές τις τελευταίες δεκαετίες, που οφείλονται σε παραπροϊόντα που προκαλούν ρύπανση και καταλήγουν σε αυτό κυρίως από την παράκτια ζώνη και τις λεκάνες απορροής των θαλασσίων περιοχών. Τα θαλάσσια ιζήματα αποτελούν τον τελικό αποδέκτη του μεγαλύτερου ποσοστού των απορριπτόμενων ρύπων. Από τη λεκάνη της Λήμνου, σε βάθος 1550 m, συλλέχθηκε ίζημα με κιβωτιολήπτη (box corer) και ελήφθησαν δύο πυρήνες μήκους 50 cm, προκειμένου να προσδιοριστεί ο ρυθμός ιζηματογένεσης της λεκάνης, να μετρηθούν τα επίπεδα ραδιενέργειας του 137Cs λόγω του ατυχήματος Chernobyl, να μελετηθεί η ύπαρξη ανθρωπογενών μικροσωματιδίων στη λεκάνη και τέλος να διερευνηθεί η επιρροή των παροχών των ποταμών που εκβάλλουν στο Βόρειο Αιγαίο στις συγκεντρώσεις των ρύπων. Οι συγκεντρώσεις της ενεργότητας των ραδιονουκλιδίων μετρήθηκαν στο εργαστήριο με τη μέθοδο της φασματοσκοπίας γ και τη χρήση ανιχνευτή υπερκάθαρου γερμανίου HPGe. Ο ρυθμός ιζηματογένεσης υπολογίστηκε με τη μέθοδο του 210Pb και τη μέθοδο του 137Cs. Τα ανθρωπογενή μικροσωματίδια απομονώθηκαν από το ίζημα με χρήση υπέρκορου διαλύματος NaCl, παρατηρήθηκαν σε στερεοσκόπιο με ενσωματωμένη κάμερα και πραγματοποιήθηκαν μετρήσεις των μορφολογικών τους χαρακτηριστικών. Τα αποτελέσματα των μετρήσεων έδειξαν ότι στα πρώτα 30 cm η ενεργότητα του καισίου κυμαίνεται από 4.6 Bq/kg έως 13.1 Bq/kg, με τιμή 6.9 Bq/kg στο επιφανειακό δείγμα. Ο ρυθμός ιζηματογένεσης εκτιμήθηκε σε 0.444 cm/y με το μοντέλο ραδιοχρονολόγησης με μόλυβδο και σε 0.37 cm/y με την ανεξάρτητη μέθοδο με καίσιο. Στα δείγματα που παρασκευάστηκαν εντοπίστηκαν 36 ανθρωπογενή μικροσωματίδια, τα οποία διαχωρίστηκαν με βάση τη μορφή, το μήκος και το χρώμα τους. Παρατηρήθηκε ότι μετά από έτη με αυξημένη παροχή νερού των ποταμών που εκβάλλουν στο Βόρειο Αιγαίο και έτη δημιουργίας βαθιών νερών οι συγκεντρώσεις των υπό μελέτη ρύπων είναι εξίσου αυξημένες. Τέλος, διαπιστώθηκε ότι η λεκάνη της Λήμνου είναι ένα δυναμικό σύστημα παρότι είναι απομονωμένο, και αποτελεί σημαντικό αρχείο αποτύπωσης των επιπτώσεων των ανθρωπίνων και φυσικών φαινομένων.